Koronakryzys: Gdy nie możesz podołać spłatom zobowiązań

Jeżeli spłacasz kredyt i boisz się, że przez skutki pandemii koronawirusa nie będzie cię stać na płacenie rat, ten artykuł jest dla ciebie. Finansowe instytucje, organizacje konsumenckie i ustawodawcy są po twojej stronie.

Pod koniec marca Kongres uchwalił ustawę Coronavirus Aid, Relief, and Economic Security (CARES) Act – pakiet antykryzysowy, mający pomagać gospodarce, jak i osobom indywidualnym, które finansowo ucierpiały wskutek epidemii. Między innymi ustawa wymaga od kredytodawców zgłaszania do biur kredytowych, że konsumenci są na bieżąco z pożyczkami, jeśli szukali oni ulgi od pożyczkodawców z powodu trudności spowodowanych pandemią. Oto, na czym to polega.

Banki z pomocą

Consumer Financial Protection Bureau (CFPB), Federal Deposit Insurance Corporation i inni amerykańscy federalni i stanowi regulatorzy zachęcają finansowe instytucje, by w tych trudnych czasach współpracowały z klientami. Na przykład, FDIC apeluje: „Instytucje finansowe powinny rozważyć wszystkie rozsądne i rozważne kroki, aby pomóc klientom w społecznościach dotkniętych koronawirusm”. W rezultacie wszystkie finansowe instytucje prześcigają się w okazywaniu współczucia. Obiecują znosić kary, ułatwiać spłaty pożyczek, powiększać limity kredytów, szybciej i łatwiej udzielać pożyczek.

Jeżeli masz finansowe kłopoty, rozmawiaj z bankiem. Pomoc ma polegać głównie na odroczeniu spłaty kolejnych rat, a nie na darowaniu ci długu. Na przykład, Citibank zezwala na odłożenie minimalnych spłat karty kredytowej o dwa miesiące oraz na 3-miesięczną zwłokę w spłacie pożyczki hipotecznej (forbearance). Wolno ci tam bez kary przed czasem zlikwidować lokatę terminową.

Banki zachęcają do załatwiania spraw na sieci, albo przez telefon i obiecują ułatwione procedury. W wielu instytucjach złożenie wniosku o zawieszenie spłaty hipoteki na trzy miesiące polega na kilku kliknięciach myszką. Jeżeli zechcesz zapłacić ratę pożyczki hipotecznej w Wells Fargo, wyskoczy ci na ekranie okienko z zapytaniem, czy chciałbyć odłożyć raty o trzy miesiące. Klikasz i sprawa załatwiona.

Gdy zalegasz ze spłatą długów

Jeśli przegapisz jedną lub więcej rat pożyczki, karty kredytowej lub kredytu hipotecznego czy samochodowego z jakiegokolwiek powodu, to wierzyciel (np. bank) może zgłosić cię jako zalegającego dłużnika do trzech głównych biur informacji kredytowej – Equifax, Experian i TransUnion, co bardzo obniży twoją punktację kredytową (FICO score).

Ustawa CARES, którą Prezydent Trump podpisał w dniu 27 marca 2020 r., zmienia Ustawę o uczciwej sprawozdawczości kredytowej (Federal Credit Reporting Act – FCRA), aby powstrzymać negatywną sprawozdawczość kredytową podczas pandemii COVID-19, ale tylko w szczególnych okolicznościach.

Co nowego dla dłużników w czasie koronawirusa

Zgodnie ze zmienioną ustawą FCRA, jeżeli pożyczkodawca lub wierzyciel (powiedzmy bank) poszedł na układ z klientem, który został negatywnie dotknięty przez epidemię, bank musi zgłaszać do biur kredytowych jego konto jako aktualne, o ile nie zalegał on jeszcze z płatnościami.

W szczególności bank nie może zgłosić twojej płatności jako zaległej, jeśli pozwolił odroczyć jedną lub więcej rat, dokonać częściowej płatności, umorzył pożyczkę albo jej część, albo udzielił innej pomocy lub ulgi, a ty wywiązujesz się z nowych zobowiązań.

Uwaga: Ażeby nie dopuścić do negatywnego raportu kredytowego, musisz być na bieżąco z ratami, dojść do porozumienia z bankiem i trzymać się warunków umowy. Nie zalegaj z płatnościami bez wcześniejszej rozmowy z bankiem.

Zakaz negatywnych raportów jest w mocy od 31 stycznia 2020 roku do 120 dni po zniesieniu stanu klęski żywiołowej.

Co robić, jeżeli zalegasz z ratami

Jeżeli jesteś już do tyłu ze spłatą zadłużenia, albo nie udało ci się wynegocjować z bankiem planu spłat, twój bank może zgłosić zaległości do biura kredytowego. W takiej sytuacji poproś bank, żeby dodał do raportu „natural disaster code”, czyli kod klęski żywiołowej. Do tej pory kod ten w raportach kredytowych używany był w razie huragonów czy powodzi, ale od 1 marca tego roku również pandemia koronawirusa została orzeczona przez Prezydenta Trumpa klęską żywiołową.

Zgłoszenie niewypłacalności do biura kredytowego obniży twoją punktację kredytową FICO, bo firma Fair Isaac Company nie uwzględnia kodu klęsku żywiołowej w swoim scoringu jako okoliczności łagodzącej. Natomiast VantageScore, system stosowany przez Equifax, Experian i Transunion,  zignoruje opóźnione płatności na kontach z kodem klęski żywiołowej.

Dodaj wyjaśnienie

Jeżeli okaże się, że bank doniesie do biura kredytowego o twoim opóźnieniu spłat z powodu skutków epidemii, możesz dodać do swojego raportu kredytowego wyjaśnienie okoliczności nie przekraczające stu słów (100-word statement).

Co prawda, biura kredytowe zezwalają na zamieszczenie oświadczenia klienta tylko wtedy, gdy on kwestionuje prawdziwość albo kompletność jakiejś informacji. Niemniej biura mogą zamieścić oświadczenie objaśniające okoliczności twoich kłopotów. Na przykład, możesz napisać: “Delinquencies in my accounts showed on my credit report were caused because I lost my job due to the coronavirus outbreak. I intend to make up the payments as soon as I can.

Pamiętaj jednak, że powołanie się na niezależne od ciebie okoliczności niekoniecznie cię rozgrzesza. Twoi potencjalni wierzyciele mogą uznać, że nie jesteś godnym zaufania pożyczkobiorcą, skoro nie mogłeś uporać się z krótkoterminowym brakiem dopływu gotówki.

Wniosek

Nadeszły ciężkie czasy. Okres bezrobocia czy spadku przychodów przetrwają  ci, którzy mają finansowe zaplecze. A dla reszty z nas największym zabezpieczeniem jest dobra historia kredytowa, którą należy starannie pielęgnować, szczególnie w tych trudnych czasach.

Elżbieta Baumgartner